Lessen uit de financiële en economische crisis

mejudice kleinHet Economenpanel van Me Judice boog zich de afgelopen tijd over vijf nieuwe stellingen, waarin wordt gevraagd naar lessen uit de financiële economische crisis. Na het uitbreken van de financiële crisis in 2008 is de wereldeconomie in een recessie terecht gekomen. Het begin van de crisis werd gemarkeerd door de val van de Amerikaanse zakenbank Lehman Brothers in september 2008. De paniek sloeg over op de financiële markten, veel andere banken kwamen in de problemen en na verloop van tijd werden nadelige effecten zichtbaar in de economie en samenleving.

Dit heeft vragen opgeroepen over bijvoorbeeld de stabiliteit van het financiële systeem (banken, verzekeraars, pensioenfondsen, beleggingsinstellingen), over de wenselijkheid van overheidsingrijpen – had ABN AMRO gered moeten worden? – en over de snelheid waarmee banken aan de aangescherpte regelgeving (hogere kapitaaleisen, meer nadruk integer gedrag, verlaging maximaal hypotheekbedrag, etc.) moeten voldoen. Om de meningen over de lessen die we uit de crisis kunnen trekken heeft Me Judice in samenwerking met Aerdt Houben (UvA) een aantal stellingen opgesteld (responspercentage 76%). De uitkomsten daarvan zullen tegelijk met zijn oratie op 16 september aan de Universiteit van Amsterdam worden gepubliceerd.

Hieronder mijn antwoorden en toelichting op de vijf stellingen:

Stelling 1
Ik heb vertrouwen in de stabiliteit van het Nederlandse financiële systeem.
Ik ben het met deze stelling in zeer hoge mate eens. De aanbevelingen van de Commissie-Maas (Code Banken) zijn grotendeels uitgevoerd op het gebied van risicomanagement maar onvoldoende op het terrein van governance (intern toezicht) in de zin dat Commissarissen deskundig (geschikt) en onafhankelijk zijn.

Stelling 2
De zakenbank Lehman Brothers had in september 2008 moeten worden gered door de Amerikaanse overheid.
Ik ben het met deze stelling in zeer hoge mate eens. De Amerikaanse toezichthouders hebben een grote fout gemaakt door een internationale systeembank als Lehman Brothers niet te redden, maar wel een consumentenbank als Merrill Lynch – die geen internationale systeembank – was op grond van politieke overwegingen.

Stelling 3
ABN Amro is in 2008 terecht gered door de Nederlandse overheid.

Ik ben het met deze stelling in zeer hoge mate eens. ABN AMRO was en is een systeembank en moest gered worden vanwege de stabiliteit van het financiële systeem. Maar men kan zich afvragen of de Nederlandse overheid niet te veel heeft betaald voor het kopen en revitaliseren van ABN AMRO als systeembank.
toxic-assets-source-mabelacasal-comStelling 4
Na een bankencrisis is een snelle aanpassing in de financiële huishouding van het bankwezen te prefereren boven een geleidelijke aanpak waarbij banken meerdere jaren de tijd krijgen om orde op zaken te stellen
Ik ben het met deze stelling in zeer hoge mate eens. De Commissie-Wijffels (Commissie Structuur Nederlandse Banken) heeft belangrijke aanbevelingen over concurrentie, dienstbaarheid, governance, woningmarkt, kapitaaleisen en structuurhervormingen waarvan vele aanbevelingen nog uitgevoerd moeten gaan worden.

Stelling 5
De afgesproken aanscherpingen in regelgeving zijn voldoende om het Nederlandse bankwezen financieel gezond te maken.
Ik ben het met deze stelling in zeer hoge mate eens. Ik maak mij grote zorgen over de opeenstapeling van regelgeving, kapitaaleisen (inclusief leverage ratio) en bankenbelasting (DGS) die ten koste gaan van hypotheekverstrekking aan huishoudens en kredietverlening met name aan het midden- en kleinbedrijf.

Dit bericht is geplaatst in Commissie-Maas, Financiële sector, internationale economie, kredietcrisis, macroeconomie, MeJudice, Nederland, politiek, Sylvester, toezicht financiele sector met de tags , , , . Bookmark de permalink.